Opublikowany 3 marca br. nowy raport Europejskiej Agencji Środowiska pt. „Środowisko Europy 2015: stan i prognozy” wyraźnie wskazuje, że skoordynowana polityka ochrony środowiska, prowadzona na szczeblu Unii Europejskiej, przyniosła obywatelom znaczące korzyści. Europejczycy mają czystsze powietrze i wodę, na składowiska trafia mniej odpadów, więcej odpadów poddawanych jest recyklingowi. Mimo to Agencja zwraca uwagę m.in. na konieczność zastosowania ambitniejszych rozwiązań, w celu zapewnienia do 2050 r. „dobrej jakości życia z uwzględnieniem ograniczeń naszej planety”.
Raport pokazuje, że na przestrzeni ostatniej dekady państwa członkowskie UE podejmowały sporo inwestycji w obszarze ochrony środowiska. Od 2010 r. odnotowano 50-procentowy wzrost w tzw. zielonej gospodarce. Komisja Europejska powinna dążyć do tego, by cała UE charakteryzowała się bardziej konkurencyjną gospodarką, efektywnie korzystającą z zasobów. Należałoby się skupić na wszystkich etapach cyklu życia produktu, od wydobycia surowców do projektowania produktów, ich produkcji, dystrybucji i konsumpcji. Warto patrzeć też dalej – organizując systemy naprawy i ponownego użycia produktów, aż do zwiększenie wykorzystania surowców wtórnych.
Według raportu EAŚ, Europie – póki co – nie udało się powstrzymać utraty różnorodności biologicznej. Nadal zanikają siedliska zarówno zwierząt, jak i roślin. Szczególnie zagrożona jest bioróżnorodność mórz i oceanów. Jak podkreślono w sprawozdaniu, Europa stoi przed podwójnym wyzwaniem w zakresie przywracania ekosystemów mórz, przy jednoczesnym zachowaniu działań morskich i przybrzeżnych, mających na celu rozwój gospodarek UE.
Natomiast dobre rezultaty przynosi polityka UE związana ze zmianami klimatycznymi: emisja gazów cieplarnianych spadła od 1990 r. o 19%, przy 45-procentowym wzroście gospodarczym. UE jest więc na dobrej drodze do osiągnięcia celów Strategii 2020 w zakresie klimatu i energii. Jednak – wg raportu – realizowana polityka i stosowane aktualnie środki nie będą wystarczające do osiągnięcia długoterminowego celu redukcji emisji o 80-95% do 2050 r. oraz przekształcenia Europy w gospodarkę o niskiej emisji dwutlenku węgla.
Raport pokazuje również, że powietrze, którym oddychamy, jest dziś o wiele czystsze niż w ostatnich dziesięcioleciach. Emisje wielu zanieczyszczeń powietrza, takich jak dwutlenek siarki i tlenki azotu, znacząco się zmniejszyły, głównie w wyniku odpowiedniego prawodawstwa w zakresie jakości powietrza. Mimo tych osiągnięć, niska jakość powietrza nadal jest główną przyczyną przedwczesnych zgonów w UE.
W części raportu poświęconej Polsce odnotowano, że w ostatnich 20 latach dokonaliśmy znaczącego postępu w dziedzinie ochrony i zmniejszenia presji na środowisko. Wskazywany jest fakt, że pomimo ciągłego wzrostu gospodarczego w ostatnich dwóch dekadach nie zaobserwowano wzrostu emisji, a w niektórych przypadkach (dwutlenek siarki) zanotowano znaczne redukcje. Pozytywnie oceniono również zmniejszenie obciążeń dla ekosystemów wodnych oraz powiększanie obszarów leśnych. Wśród wyzwań, z którymi Polska musi się zmierzyć, wymieniono zanieczyszczenie powietrza.
Na podstawie: http://europa.eu, www.mos.gov.pl
