Polityka ochrony środowiska

Polityka ochrony środowiska – przegląd wdrażania w UE

W miniony piątek Komisja Europejska (KE) opublikowała drugi przegląd wdrażania polityki ochrony środowiska. Stanowi on część zapoczątkowanej w 2016 r. inicjatywy na rzecz poprawy wdrażania europejskiej polityki ochrony środowiska i wspólnie uzgodnionych przepisów we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej (UE).

Komisja podkreśla, że wdrażanie unijnej polityki i prawa ochrony środowiska ma zasadnicze znaczenie nie tylko dla dobrej jakości środowiska. Tworzy bowiem także nowe możliwości w zakresie zrównoważonego wzrostu gospodarczego, innowacji i zatrudnienia. Pełne wdrożenie unijnych przepisów dotyczących ochrony środowiska może pomóc gospodarce UE zaoszczędzić ok. 55 mld euro rocznie na kosztach ochrony zdrowia i bezpośrednich kosztach ponoszonych przez środowisko – wylicza KE.

Polityka ochrony środowiska i wdrażanie przepisów w państwach UE

Komisja Junckera zobowiązała się do budowania Europy, która chroni. Dbanie o to, by powietrze, woda i gospodarka odpadami, z których korzystają nasi obywatele, były najwyższej jakości, a nasz kapitał naturalny był chroniony, to dla nas kwestie priorytetowe. Przegląd wdrażania polityki ochrony środowiska dostarcza państwom członkowskim informacji oraz narzędzi, które mają im pomóc w realizacji tych celów – powiedział Karmenu Vella, komisarz ds. środowiska, gospodarki morskiej i rybołówstwa.

W przeglądzie przedstawiono sytuację w zakresie polityki ochrony środowiska i wdrażania przepisów w każdym z państw UE. Wskazano także przyczyny występowania luk we wdrażaniu przepisów. Przegląd pomaga znaleźć rozwiązania, zanim problemy staną się pilne i wspomaga krajowych decydentów, określając priorytety wymagające ich uwagi. Wszystkie państwa członkowskie skorzystały z uruchomionego w 2017 r. programu TAIEX-EIR Peer-to-Peer (EIR P2P), który umożliwia wymianę wiedzy i doświadczeń między organami ds. ochrony środowiska.

Jak zaznacza KE, pakiet obejmuje 28 sprawozdań krajowych, w których przedstawiono stan wdrażania unijnego prawa ochrony środowiska, a także możliwości poprawy w poszczególnych państwach członkowskich. Jego elementem jest też komunikat przedstawiający wnioski i wspólne tendencje na poziomie UE, a także zalecenia dotyczące usprawnień we wszystkich państwach członkowskich, w tym kluczowe działania priorytetowe.

Ochrona powietrza i klimatu

Komisja wskazuje, że z przeglądu wynika, iż 18 państw członkowskich nadal boryka się z wysokim poziomem emisji tlenków azotu (NOx), a 15 państw musi jeszcze bardziej ograniczyć emisje cząstek stałych (PM2,5 i PM10). Biorąc pod uwagę wpływ zanieczyszczenia powietrza na zdrowie, zgodnie z komunikatem z maja 2018 r. pt. „Europa, która chroni: czyste powietrze dla wszystkich”, obok bardziej ukierunkowanych działań w zakresie egzekwowania prawa, KE prowadzi z kilkoma państwami UE dialogi w sprawie czystego powietrza.

Według KE, państwa członkowskie poczyniły znaczne postępy we wdrażaniu unijnych przepisów z zakresu przeciwdziałania zmianom klimatu. Prawdopodobne jest zatem osiągnięcie wyznaczonych na 2020 r. celów. Niemniej jednak KE podkreśla, że należy zintensyfikować wysiłki zarówno na poziomie poszczególnych państw członkowskich, jak i całej Wspólnoty, aby zrealizować zobowiązania międzynarodowe wynikające z Porozumienia Paryskiego i zapobiec najgroźniejszym skutkom zmiany klimatu.

GOZ, gospodarka odpadami i ochrona wód

Wzmocniono ramy polityki w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Jednak zapobieganie powstawaniu odpadów pozostaje ważnym wyzwaniem dla wszystkich państw członkowskich. Komisja wskazuje, że pięć państw osiągnęło już cele w zakresie recyklingu. Z kolei dziewięć krajów jest na dobrej drodze do ich realizacji. Jednak w przypadku 14 krajów istnieje ryzyko, że wyznaczone na 2020 r. cele w zakresie recyklingu odpadów komunalnych nie zostaną osiągnięte. Tymczasem, jak podkreśla KE, solidne i efektywne systemy gospodarowania odpadami stanowią istotny element GOZ.

W opinii KE, wiele pozostaje jeszcze do zrobienia, aby do 2027 r. w pełni osiągnąć cele dyrektyw wodnych, a w szczególności dobry stan jednolitych części wód. Wynika to z tego, że w dwóch trzecich państw członkowskich nadal nie są odpowiednio oczyszczane ścieki komunalne. Aby zrealizować założone cele w tym zakresie w opinii KE należy zwiększyć inwestycje. Oznacza to, że fundusze unijne nadal powinny wspierać wysiłki w tej dziedzinie.

Jeśli chodzi o ochronę przyrody, to KE zaznacza, że na lądzie i na morzu w dalszym ciągu rozwija się sieć Natura 2000. Unia przekroczyła już cel, jakim było wyznaczenie 10% obszarów jako chronionych obszarów morskich do 2020 r. zgodnie z Konwencją o różnorodności biologicznej. Niemniej jednak większość państw członkowskich musi przyspieszyć swoje działania mające na celu ukończenie sieci Natura 2000 i zarządzanie nią.

Nowe narzędzie – partnerski program

W przeglądzie wdrażania polityki ochrony środowiska, aby zachęcić organy ds. ochrony środowiska z różnych państw członkowskich do wzajemnego korzystania z doświadczeń innych państw, wprowadzono nowe narzędzie – partnerski program TAIEX-EIR Peer-to-Peer. Od czasu jego uruchomienia wszystkie państwa członkowskie uczestniczyły w co najmniej jednym wydarzeniu dotyczącym GOZ, jakości powietrza, rozporządzenia w sprawie drewna, przyrody i bioróżnorodności lub zagadnień związanych z jakością wody.

Komisja wzywa państwa członkowskie do poprawy integracji celów ochrony środowiska z celami innych polityk, do poprawy wydajności i skuteczności administracji publicznej, a także do większej przejrzystości informacji istotnych dla środowiska.

Według KE istnieje również możliwość większego zaangażowania władz regionalnych i lokalnych oraz innych zainteresowanych stron w rozwiązywanie głównych problemów związanych z wdrażaniem polityki ochrony środowiska.

Na podstawie informacji nadesłanej przez KE

fot. sozosfera.pl

 

partner medialny