Dostęp do informacji o środowisku

Dostęp do informacji o środowisku a tajemnica danych zawartych w dokumentacji środowiskowej

Zarówno Konstytucja RP (art. 74 ust. 3), jak i Ustawa z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (o.o.ś.) zapewniają społeczeństwu dostęp do informacji o środowisku. Informacje o środowisku są umieszczane w publicznie dostępnych wykazach danych lub przekazywane zainteresowanym podmiotom na podstawie ich wniosku.

Punktem wyjścia będzie zatem założenie, że prawo dostępu do informacji o środowisku przysługuje każdemu, bez jakichkolwiek ograniczeń. Ustawa o.o.ś. podkreśla także bardzo wyraźnie, że od osoby ubiegającej się o dostęp do informacji nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 13).

Dostęp do informacji o środowisku – co podlega udostępnieniu?

Wobec powyższego, władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów – działalności orzeczniczej (art. 8 ust. 1 o.o.ś.). Natomiast w myśl art. 9 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, udostępnieniu, o którym mowa w art. 8, podlegają informacje dotyczące stanu elementów środowiska, takich jak powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary naturalne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności biologicznej, w tym organizmy genetycznie zmodyfikowane, oraz wzajemnych oddziaływań między tymi elementami. Nadto, stosownie do art. 9 ust. 1 pkt 3, udostępnieniu podlegają również takie dokumenty jak środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także informacje o działaniach wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt. 1, oraz na emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt. 2, jak również o środkach i działaniach, które mają na celu ochronę tych elementów.

Dostęp do informacji o środowisku i wyjątek od reguły

Niewątpliwie w powyżej wskazanym katalogu mieszczą się informacje zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Przy czym przepisy ustawy o.o.ś. nie ograniczają formy, w jakiej informacja może być udostępniona: ustnie, pisemnie, wizualnie, dźwiękowo, elektronicznie lub jakkolwiek inaczej (art. 9 ust. 2 ww. ustawy). Organ zatem, po rozważeniu, czy istnieją przesłanki do udzielenia żądanej informacji, winien jej udzielić w jednej z ww. postaci.

Zgodnie z art. 16 ustawy o.o.ś., władze publiczne w szczególnych przypadkach mogą odmówić udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. Odmowa taka może mieć zastosowanie po rozważeniu interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku.

Do szczególnych przesłanek w tym zakresie należy, wskazana w pkt. 7 art. 16 ustawy o.o.ś. ochrona informacji handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa. Warunkiem umożliwiającym objęcie tajemnicą ww. danych jest złożenie stosowanego wniosku o wyłączenie tych informacji z udostępniania, które powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie dotyczące możliwości pogorszenia pozycji konkurencyjnej wnioskodawcy bądź podmiotów, których dane ujawniono w dokumentacji środowiskowej.

Szczególne uzasadnienie wniosku o objęcie tajemnicą dokumentacji środowiskowej

Należy zauważyć, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym o tajnym charakterze informacji zawartych w dokumentacji środowiskowej nie przesądza sam fakt złożenia wniosku o wyłączenie konkretnych informacji z udostępnienia.

Treść uzasadnienia wniosku o objęcie całości lub części dokumentacji środowiskowej wyłączeniem z udostępniania winna w szczególny sposób wskazywać, iż dane zawarte w dokumentacji przedłożonej w toku procedury środowiskowej stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, wskazaną w art. 11 ust. 4 Ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Zgodnie z powyższym, nie ujawnia się do wiadomości publicznej informacji technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych informacji posiadających wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Ponadto, aby określone informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy, muszą ze swojej istoty dotyczyć kwestii, których ujawnienie obiektywnie mogłoby negatywnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorcy (informacje takie muszą mieć choćby minimalną wartość) – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt I OSK 2112/13).

Warto przypomnieć w tym miejscu, że art. 16 ust. 1 ustawy o.o.ś. stanowi implementację Dyrektywy 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającej dyrektywę Rady 90/313/EWG (Dz. Urz. UE nr 15/t. 7). Zgodnie z art. 4 ust. 2d dyrektywy, dopuszcza się odmowę udzielenia informacji z uwagi na poufność informacji handlowych lub przemysłowych, o ile jest ona przewidziana prawem krajowym lub wspólnotowym, w celu ochrony prawnie uzasadnionych interesów.

Dostęp do informacji o środowisku. Wniosek o objęcie tajemnicą powinno zawierać uzasadnienie

Objęcie tajemnicą danych zawartych w dokumentacji środowiskowej musi być każdorazowo poprzedzone stosownym wnioskiem, z którego treści powinno jasno wynikać, jakie informacje techniczne, technologiczne czy organizacyjne zawarte w opracowaniach stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Sam fakt, iż dane informacje stanowią tajemnicę handlową nie przesądza o objęciu ich tajemnicą na gruncie przepisów ustawy o.o.ś. Wniosek o objęcie danych środowiskowych tajemnicą winien każdorazowo posiadać uzasadnienie, z którego treści będzie wynikało, że udostępnienie poszczególnych informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjność podmiotu.

Nie wystarczy też subiektywne przekonanie podmiotu, iż taki skutek hipotetycznie może nastąpić.

Zarówno wniosek strony wnoszącej o objęcie tajemnicą informacji, jak i decyzja organu w tym zakresie wymagają szczegółowej analizy i uzasadnienia. Wynika to z faktu, iż odmowa udzielenia informacji ma charakter wyjątkowy. Jest wyjątkiem uzasadniającym niezrealizowanie prawa gwarantowanego konstytucyjnie, wobec czego przyczyny ją uzasadniające nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający.

fot. sozosfera.pl

partner merytoryczny

reklama

 

partner merytoryczny