Braki formalne wniosku złożonego w urzędzie i ich nieuzupełnienie w wyznaczonym przez organ terminie, czy też stwierdzenie braku podstaw do wydania decyzji określającej warunki korzystania ze środowiska, to nie jedyne sytuacje, kiedy przedsiębiorca, mimo złożonego w urzędzie wniosku, nie uzyska rozstrzygnięcia, którego treścią jest zainteresowany. Istnieje bowiem szereg sytuacji, w których organ może, czy wręcz powinien odmówić wydania decyzji o wnioskowanej przez przedsiębiorcę treści. Decyzja odmowna, bo o niej tutaj mowa, nie wynika wprost z przepisów kodeksowych i pojawia się bezpośrednio w regulacjach określających zasady uzyskiwania skonkretyzowanych pozwoleń środowiskowych, a różne przepisy w różny sposób stanowią o jej podstawach.
Kiedy postępowania nie zakończy decyzja pozytywna? Niejednolity katalog odmów
Odmiennie aniżeli w przypadku pozostawienia podania bez rozpoznania czy umorzenia postępowania administracyjnego, katalog przesłanek uzasadniających odmowę wydania pozwolenia na emisję czy zezwolenia odpadowego nie jest jednolity. Katalogi przypadków uzasadniających wydanie decyzji odmownej różnią się bowiem na gruncie różnych ustaw. Bez wątpienia stanowią one jednak podstawowe warunki, jakie muszą zostać spełnione, aby pozwolenie środowiskowe mogło zostać wydane.
Jako przykład może posłużyć art. 186 ustawy – Prawo ochrony środowiska, w którym określone zostały przesłanki odmowy wydania pozwolenia emisyjnego. Obejmują one m.in. przekroczenie, w związku z eksploatacją instalacji, dopuszczalnych standardów emisyjnych lub standardów jakości środowiska. W omawianych przesłankach mieści się też wydanie uprawnień, które zostały wcześniej wnioskodawcy cofnięte, a od dnia, gdy decyzja w przedmiocie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia stała się ostateczna nie minęły jeszcze 2 lata. Mieści się tu również niespełnienie przez instalację wymagającą objęcia jej pozwoleniem zintegrowanym wymagań ochrony środowiska, wynikających z najlepszych dostępnych technik, a w szczególności przekroczenia granicznych wielkości emisyjnych. Podobne regulacje znaleźć można również w przepisach ustaw: Prawo wodne, o odpadach czy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przykładowo, wśród przyczyn uzasadniających odmowę wydania pozwolenia wodnoprawnego ustawodawca wskazuje sytuację, gdy zakład planujący działania wymagające pozwolenia wodnoprawnego nie wywiązuje się z obowiązków wynikających z dotychczas wydanych pozwoleń wodnoprawnych. Natomiast w kontekście decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przyczyną odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia może być stwierdzenie niezgodności jego lokalizacji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Powyższe regulacje sprawiają, że niespełnienie któregokolwiek z warunków w nich wskazanych w zasadzie zobowiązuje organ do odmowy wydania pozwolenia, przedsiębiorcy zaś uniemożliwia uzyskanie interesującej go decyzji. Dlatego weryfikacja przypadków, w których organ odmawia wydania określonego rodzaju uprawnień w drodze decyzji, powinna być jednym z elementów poddanych weryfikacji przez przedsiębiorcę zainteresowanego konkretnym rozstrzygnięciem.
Ważna zgodność przedsięwzięcia z odrębnymi przepisami prawa
I choć w orzecznictwie wskazuje się, że wychodzenie poza katalog określonych przez ustawodawcę sytuacji, w których wydanie decyzji odmownej jest uzasadnione, w zasadzie nie powinno mieć miejsca, to jednak praktyka pokazuje, że w określonych sytuacjach jest to możliwe. Wśród rozstrzygnięć zapadłych na gruncie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jako pozaustawowe przesłanki wydania odmowy wydania decyzji środowiskowych sądy administracyjne wskazały sprzeczność planowanego przedsięwzięcia z odrębnymi przepisami prawa oraz braki raportu oceny oddziaływania, które nie pozwalają wyjaśnić charakteru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Należy jednak mieć na uwadze, że powyższe przypadki mają charakter wyjątkowy i stanowią w zasadzie konsekwencję konieczności zachowania spójności systemu prawa i znalezienia rozwiązania dla określonej sytuacji faktycznej. Trudno bowiem wyobrazić sobie, aby rozstrzygniecie w sprawie mogło zapaść wbrew innym obowiązującym przepisom prawa, do których ustawodawca wprost przy regulacji określonego rodzaju decyzji nie nawiązał, czy też w oparciu o wniosek, którego treść nie pozwala ustalić zakresu planowanego oddziaływania na środowisko.
fot. sozosfera.pl (zdjęcie ilustracyjne)
Artykuł został opublikowany w ramach współpracy z Kancelarią Ochrony Środowiska
