odpady

Odpady w 2016 r. – widziane okiem GUS-u

Wzrasta ilość zbieranych odpadów, maleje natomiast liczba firm odbierających odpady – taki wniosek wypływa z opracowania pt. „Infrastruktura komunalna w 2016 r.”, przygotowanego przez Główny Urząd Statystyczny (GUS).

W 2016 r. w Polsce zebranych zostało 11 654,3 tys. ton odpadów komunalnych, co oznacza wzrost o 7,3% w porównaniu z 2015 r.

Zbiórka odpadów

Przeciętnie od jednego mieszkańca odebrano 303 kg odpadów komunalnych. Najwięcej odpadów – w przeliczeniu na jednego mieszkańca – zebrano w województwach: dolnośląskim (361 kg), zachodniopomorskim i śląskim (po 355 kg) oraz lubuskim (346 kg). Najmniej odpadów na jedną osobę zebrano natomiast w województwach: świętokrzyskim (184 kg), lubelskim (196 kg) i podkarpackim (210 kg).

Warto odnotować, że ogólna liczba przedsiębiorstw, które w 2016 r. odbierały odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, wyniosła 1 461 i zmniejszyła się o 3,7% w porównaniu do roku 2015. Nie zmienił się natomiast udział firm prywatnych w rynku. W 2016 r. prywatne firmy odebrały 62,7% odpadów komunalnych, czyli tyle samo co w 2015 r. Także firmy będące własnością podmiotów zagranicznych zebrały tyle samo odpadów komunalnych co w roku poprzednim (9,8%).

Selektywna zbiórka odpadów – lepszy wynik

W 2016 r. odnotowano wzrost udziału odpadów zebranych selektywnie w ogólnej ilości zebranych odpadów komunalnych. Ilość ta wzrosła z 23,4% w 2015 r. do 25,2% w roku minionym. Jak podaje GUS, całkowita waga zebranych selektywnie odpadów wzrosła z ok. 2537 tys. ton w 2015 r. do ok. 2942 tys. ton w 2016 r. Statystyczny mieszkaniec Polski wysegregował zatem ok. 77 kg odpadów komunalnych, podczas gdy rok wcześniej selektywnie zbieraliśmy 55 kg odpadów na osobę.

Opracowanie GUS-u odnosi się także do ilości zebranych selektywnie poszczególnych frakcji odpadów. I tak, w 2016 r. ilość zebranych selektywnie odpadów szklanych wyniosła 11,6 kg na jednego mieszkańca. Odnotowany został w tym zakresie wzrost o 5,5% w stosunku do 2015 r. Gdy chodzi o ilość selektywnie zebranych odpadów tworzyw sztucznych to w 2016 r. na jednego mieszkańca Polski przypadało ich ok. 7,9 kg. Była to wielkość podobna, jak przed rokiem. Z kolei w odniesieniu do papieru i kartonu GUS podaje, że w 2016 r. zebrano ok. 6,6 kg na mieszkańca tego typu odpadów, czyli o 4,5% więcej niż rok wcześniej. Wzrosła też ilość zebranych selektywnie odpadów biodegradowalnych przypadających na jednego mieszkańca – z 17,1 kg w 2015 r. do

21,4 kg w 2016 r. Był to wzrost wynoszący ponad 25%. Zwiększenie ilości selektywnie zbieranych odpadów zostało także odnotowane w zakresie odpadów wielkogabarytowych – z 6,8 kg do 8,8 kg (o 28,8%).

W 2016 r. w Polsce funkcjonowało 2146 punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK-ów), czyli o 6,6% więcej niż przed rokiem. 802 PSZOK-i (37,4%) znajdowały się w miastach a pozostałe 1344 (62,6%) na terenach wiejskich.

Odzysk, recykling i przetwarzanie odpadów

Jak wyglądała gospodarka odpadami z punktu widzenia odzysku i recyklingu? Z zebranych w 2016 r. 11654,3 tys. ton odpadów komunalnych 7247,7 tys. ton, czyli ok. 62%, przeznaczono do odzysku. Do recyklingu trafiło natomiast ok. 3243,5 tys. ton odpadów komunalnych, czyli niemal 28% ich zebranej masy. Były to zarówno odpady zebrane selektywnie, jak i wysortowane ze strumienia zmieszanych odpadów komunalnych. Przy okazji GUS przypomina, że rok wcześniej do recyklingu przeznaczono 2866,9 tys. ton odpadów, co stanowiło ponad 26% ilości zebranych odpadów komunalnych.
Do biologicznych procesów przetwarzania, czyli kompostowania lub fermentacji skierowano ok. 1889,8 tys. ton odpadów komunalnych. Do procesów tych kierowano głównie odpady zielone z ogrodów, parków i cmentarzy, odpady z targowisk, biodegradowalne odpady kuchenne i odpady z gastronomii.

W porównaniu z rokiem poprzednim udział odpadów przeznaczonych do takiej obróbki w ogólnej ilości zebranych odpadów komunalnych wzrósł o 0,1 punktu procentowego, do poziomu 16,2%.

Prawie 2114,4 tys. ton odpadów komunalnych (ok. 18,1%) przeznaczono do przekształcenia termicznego z odzyskiem energii. W 2015 r. procesom tego typu poddano 1317,7 tys. ton, co stanowiło ok. 12,1% ilości wytworzonych odpadów komunalnych. Odnotowany w tym obszarze wzrost jest rezultatem inwestycji w instalacje termicznego przetwarzania odpadów – podkreśla GUS.

Do procesów unieszkodliwienia skierowano łącznie 4406,6 tys. ton odpadów. Z tej ilości 4254,7 tys. ton (36,5% ogółu zebranych odpadów) przeznaczono do składowania, a 151,9 tys. ton (1,3% zebranych ogółem odpadów) do unieszkodliwienia poprzez przekształcenie termiczne bez odzysku energii.

Składowiska i wysypiska odpadów

Zgodnie z unijnymi zasadami gospodarowania odpadami składowanie odpadów powinno być ograniczane. Jak zatem kształtowała się w ubiegłym roku sytuacja ze składowiskami i dzikimi wysypiskami? W porównaniu z 2015 r. odnotowano spadek udziału odpadów komunalnych przeznaczonych do unieszkodliwiania przez składowanie – wskazuje GUS. W roku wcześniejszym odpady składowane były w ilości 4808 tys. ton – ponad 44% całkowitej ilości zebranych wówczas odpadów komunalnych. Tymczasem jak już wspomniano w 2016 r. do unieszkodliwienia poprzez składowanie przeznaczono 4254,7 tys. ton odpadów.

Na koniec 2016 r. funkcjonowało 320 składowisk przyjmujących odpady komunalne. Obiekty te zajmowały łączną powierzchnię 1806,8 ha. W ubiegłym roku zamkniętych zostało 36 składowisk, o łącznej powierzchni ok. 79,5 ha.

276 składowisk wyposażonych było w instalacje służące do odgazowywania i stanowiły one 86,3% ogółu czynnych składowisk, na których deponowane były odpady komunalne (w roku poprzednim było to 87,3%). W tym miejscu warto wskazać, że wg danych GUS-u, ok. 37% instalacji do odgazowywania stanowiły instalacje, z których gaz składowiskowy wypuszczany był bezpośrednio do atmosfery (tak jak w roku 2015), a tylko 5,8% takie, które ujmowany gaz unieszkodliwiały z odzyskiem energii cieplnej (wzrost o 0,5 punktu procentowego). Z kolei instalacje, przy pomocy których gaz składowiskowy był wykorzystywany do produkcji energii elektrycznej stanowiły ok. 21% wszystkich systemów odgazowania (wzrost o 1,7 punktu procentowego). W 2016 r. w wyniku unieszkodliwienia poprzez spalanie ujętego gazu składowiskowego odzyskano ok. 83973 tys. MJ energii cieplnej (13,4% więcej niż w 2015 r.) oraz ok. 133661 tys. kWh energii elektrycznej (0,1% więcej niż w 2015 r.).

Na koniec 2016 r. w Polsce istniało 1968 dzikich wysypisk, tj. o 0,5% mniej niż rok wcześniej. Jednak w 2016 r. zlikwidowanych zostało 15289 dzikich wysypisk (87% w miastach). W porównaniu z rokiem poprzednim ogólna liczba usuniętych dzikich wysypisk wzrosła o ok. 6,8% (w miastach był to wzrost o 7,8%, natomiast na obszarach wiejskich o 0,2%). Warto dodać, że podczas likwidacji dzikich wysypisk zebrano ok 51,3 tys. ton odpadów komunalnych. To jest o 13,6% więcej niż w 2015 r.

Gospodarka odpadami – niekończące się wyzwanie

Zapoznając się z danymi przedstawionymi przez GUS można odnieść wrażenie, że tzw. rewolucja śmieciowa nie wydała jeszcze oczekiwanych owoców, co uwidacznia problem dzikich wysypisk. I choć cieszy wzrost w zakresie selektywnej zbiórki, to należy stwierdzić, że przed władzami odpowiedzialnymi za osiągnięcie, w gospodarce odpadami, oczekiwanych efektów jeszcze ogrom pracy organizacyjnej, być może legislacyjnej, a na pewno edukacyjnej i informacyjnej.

Na podstawie opracowania pt. „Infrastruktura komunalna w 2016 r.

fot. sozosfera.pl

reklama

reklama

partner portalu

 

reklama

reklama