Instalacje termicznego przekształcania

Instalacje termicznego przekształcania odpadów odpowiedzią na kryzys energetyczny?

„Ciepłownia na odpady – inwestycja bezpieczna i zrównoważona” – pod tym hasłem w stacjonarnie oraz online 22 czerwca br. W siedzibie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) w Warszawie odbyła się konferencja poświęcona polskiemu systemowi gospodarowania odpadami w zakresie ich termicznego przekształcania i wykorzystywania w ciepłownictwie. W spotkaniu dla przedsiębiorców i samorządowców uczestniczyli przedstawiciele świata nauki, administracji rządowej, branżowych izb i organizacji oraz eksperci i praktycy z sektora odpadowego, ciepłowniczego i bankowego – podał NFOŚiGW.

Dodatkowe 2 mld zł na wykorzystanie odpadów w energetyce cieplnej

Otwierając konferencję, Przemysław Ligenza, prezes Zarządu NFOŚiGW wyraził przekonanie, że spotkanie w tak szerokim i reprezentatywnym składzie pozwoli wskazać, jak jeszcze lepiej dbać o bezpieczeństwo ekologiczne polskiego społeczeństwa, a jednocześnie, jak zapewnić większą efektywność energetyczną i ekonomiczną w krajowej gospodarce, a zwłaszcza w ciepłownictwie.

Prowadzący konferencję Dominik Bąk, wiceprezes NFOŚiGW oficjalnie poinformował, że do polskich przedsiębiorców trafią dodatkowe 2 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego na wykorzystanie odpadów w energetyce cieplnej. Zwiększenie alokacji z 1 do 3 mld zł oznacza, że branża będzie miała znacznie większe możliwości uzyskania z NFOŚiGW dofinansowania do budowy spalarni odpadów. Na potrzebę, a nawet konieczność intensywnego podejmowania w Polsce takich inwestycji wskazywali prelegenci, w tym m.in. Michał Dąbrowski, przewodniczący Rady Polskiej Izby Gospodarki Odpadami, Tomasz Uciński, prezes Krajowej Izby Gospodarki Odpadami, Jacek Szymczak, prezes Izby Gospodarczej Ciepłownictwo Polskie, a także Sławomir Kiszkurno, prezes Portu Czystej Energii Gdańsk, Janusz Fic, prezes Krośnieńskiego Holdingu Komunalnego oraz Piotr Szewczyk, prezes Rady RIPOK.

Instalacje termicznego przekształcania odpadów, paliwa zyskującego na znaczeniu

Profesor Grzegorz Wielgosiński z Politechniki Łódzkiej podkreślił, że odpady komunalne to specyficzny rodzaj paliwa, którego znaczenie jeszcze bardziej się zwiększa obecnie, wraz z gwałtownym wzrostem cen takich źródeł energii, jak węgiel, gaz, czy biomasa. Naukowiec zaznaczył, że ilość odpadów przyrasta w naszym kraju o 0,5 mln ton rocznie i z pułapu 13 mln ton w 2020 r. już niedługo dojdzie i ustabilizuje się na poziomie 15-16 mln ton. Część tego wolumenu odpadów w postaci frakcji palnej, która nie nadaje się do recyklingu posiada ogromny potencjał energetyczny. W swoim wystąpieniu prof. Grzegorz Wielgosiński, na podstawie wyników badań, wykazał, że zyski (ekonomiczne i ekologiczne) ze spalarni są wręcz spektakularne i przekonywał, iż nieprawdziwe są twierdzenia, iż zakłady termicznego przekształcania odpadów stanowią zagrożenie dla ludzi. Emisja szkodliwych związków i pyłów w takich obiektach jest wielokrotnie mniejsza niż w tradycyjnych ciepłowniach – argumentował.

Instalacje termicznego przekształcania odpadów – sposób na domknięcie systemu

Z kolei prof. Tadeusz Pająk z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie (AGH) dowodził, że spalarnie odpadów wpisują się w ideę zrównoważonego rozwoju, a powstanie w naszym kraju kolejnych obiektów tego rodzaju domknie system gospodarowania odpadami i zapewni realizację gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Podając argumenty na „tak”, naukowiec zaznaczył, że nowe instalacje termicznego przekształcania odpadów (ITPO) mogą zastąpić węglowe źródła ciepła, pozostawią mniejszy tzw. ślad węglowy, będą stanowić efektywne systemy ciepłownicze i staną się źródłem zielonej energii elektrycznej. Przedstawiciel AGH podkreślił, że fałszywa jest teza, iż wysoko rozwinięte kraje europejskie odchodzą od spalania odpadów. Na dowód podał dane liczbowe z takich państw, jak Niemcy, Szwajcaria, Norwegia, czy Austria. „Odzysk energii z odpadów to jedyna metoda, która pozwoli domknąć system gospodarki obiegu zamkniętego” – taka była końcowa teza wystąpienia prof. Tadeusza Pająka.

Instalacje termicznego przekształcania odpadów i uzupełnienie miksu energetycznego

W dyskusji głos zabrał następnie Piotr Sprzączak, dyrektor Departamentu Ciepłownictwa w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, który podkreślił, że odpady to „ważny element” i istotna alternatywa, a nie „złoty środek” czy uniwersalne rozwiązanie, mające nagle rozwiązać wszystkie bolączki polskiego systemu ciepłowniczego. Przedstawiciel administracji rządowej zaznaczył zarazem, że postulowany przez niektórych eksport odpadów z Polski byłby wręcz „szaleństwem” w sytuacji, gdy nasz kraj jednocześnie importuje takie nośniki energii, jak gaz, węgiel i ropa naftowa. Dodał, że uzupełniając miks energetyczny o energię pozyskiwaną ze spalania odpadów, Polska może wzmocnić swoją suwerenność i bezpieczeństwo energetyczne. Dyrektor Sprzączak wskazał, że w Polsce działa dotychczas tylko osiem ITPO, a ich moce przerobowe są niewystarczające do zagospodarowania całego strumienia frakcji palnej odpadów. jego zdaniem, istnieje zatem duży potencjał inwestowania w kolejne spalarnie.

Instalacje termicznego przekształcania odpadów i luka inwestycyjna

O tym, z jak dużą luką inwestycyjną mamy na razie do czynienia w Polsce w obszarze instalacji termicznego przekształcania odpadów oraz o aspektach prawnych inwestycji tego rodzaju mówił dr Krystian Szczepański, dyrektor Instytutu Ochrony Środowiska – Państwowego Instytutu Badawczego (IOŚ). Wskazał on, że na szanse i możliwości w branży „spalarniowej” wpływają takie czynniki, jak ilość wytworzonych odpadów komunalnych, poziom ich recyklingu i składowania oraz potencjał energetyczny tego alternatywnego paliwa. Luka inwestycyjna zależna jest natomiast od ilości dostępnych odpadów, mocy przerobowych istniejących i planowanych instalacji termicznego przekształcania odpadów, dostępności składowisk i poziomu recyklingu. Wedle szacunków IOŚ, do 2034 r. w Polsce do przetworzenia w ciepło w spalarniach mogłoby trafiać rocznie 4,2 mln ton odpadów komunalnych.

Perspektywy finansowego wsparcia

Perspektywy finansowego wspierania branży przedstawił Jarosław Roliński, dyrektor Departamentu Ochrony Ziemi w NFOŚiGW, który zaznaczył, że gospodarowanie odpadami to nie jest efekt „mody czy fobii”, lecz odpowiedź na potrzeby społeczeństwa. Zaznaczył przy tym, że spalanie to niezbędny komponent kompleksowego systemu postępowania z odpadami, co zresztą potwierdzają doświadczenia i bieżąca praktyka w krajach Zachodniej Europy, gdzie na jednego mieszkańca wydajność spalania frakcji niemożliwych do innego zagospodarowania jest nawet 20 razy większa niż w Polsce. W tym kontekście, zachęcając przedsiębiorców i samorządowców do inwestowania w ITPO, dyrektor Roliński omówił warunki i zasady udzielania przez NFOŚiGW wsparcia finansowego w ramach programu priorytetowego pn. „Racjonalna gospodarka odpadami” część 3) Wykorzystanie paliw alternatywnych na cele energetyczne”. Warto w tym miejscu dodać, że w grudniu 2021 r. NFOŚiGW uruchomił kolejny nabór wniosków w tym programie, a obecnie, dzięki wyasygnowaniu dodatkowych 2 mld zł na ten cel, inwestorzy korzystając z pożyczek i dotacji będą mogli szerzej i skuteczniej budować spalarnie.

Instalacje termicznego przekształcania i możliwa pomoc banków

Pomoc w tym dziele zaoferowali przedstawiciele trzech instytucji bankowych (Banku Gospodarstwa Krajowego, Banku Pekao i Banku Ochrony Środowiska), którzy przedstawili swoje oferty w zakresie kredytowania branży komunalnej, a zwłaszcza „spalarniowej” – dodał NFOŚiGW. Bankowcy podkreślali, że działając samodzielnie lub w konsorcjach, już teraz wspierają samorządy i spółki w budowie instalacji termicznego przekształcania odpadów, a zamierzają intensywnie rozwijać ten kierunek finansowego zaangażowania.

Uczestnicy konferencji przebiegającej pod hasłem „Ciepłownia na odpady – inwestycja bezpieczna i zrównoważona” byli zgodni, że spalarnie to przedsięwzięcia perspektywiczne, a ich rozwój – zwłaszcza w dobie obecnego kryzysu energetycznego – jest niezbędny dla polskiego systemu gospodarowania odpadami, a szerzej – dla polskiej gospodarki i narodowej suwerenności. Takie głosy przewijały się zarówno podczas dyskusji panelowych, jak i prelekcji oraz warsztatów, które były merytorycznym dopełnieniem konferencji – podsumował NFOŚiGW.

Na podstawie nadesłanej informacji

fot. sozosfera.pl (zdjęcie ilustracyjne)

Partner Portalu

reklama

reklama

reklama