gospodarowanie odpadami komunalnymi

Czy Setna Rocznica Odzyskania Niepodległości wpłynie na gospodarowanie odpadami komunalnymi?

Podczas 70. posiedzenia Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej, które odbyło się 24 października 2018 r., przyjęto ustawę o ustanowieniu Święta Narodowego z okazji Setnej Rocznicy Odzyskania Niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Jeszcze tego samego dnia została ona przesłana do Senatu (druk 978), który 26 października br. podjął Uchwałę w tym przedmiocie, wprowadzając do ustawy kilka poprawek. W efekcie tegoroczny 12 listopada może będzie dniem wolnym od pracy.

Jako że podczas dyskusji nad tak późno ogłoszonym projektem pojawiły się zarzuty co do wpływu przedmiotowej regulacji na służbę zdrowia, w szczególności na zaplanowane wcześniej operacje i wizyty, w ustawie znalazło się jedno wyłączenie jej obowiązywania, a mianowicie – ustawa nie będzie dotyczyła świadczenia opieki zdrowotnej w szpitalach i w ambulatoryjnej opiece zdrowotnej udzielanej na podstawie Ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU z 2018 r. poz. 1510, z późn. zm.), które mają być udzielone 12 listopada br. w godzinach funkcjonowania świadczeniodawcy.

Czy święto narodowe wpłynie na gospodarowanie odpadami komunalnymi?

Rodzi się jednak pytanie, czy omawiana ustawa będzie miała także wpływ na gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminy i związki międzygminne? Kluczowy dla odpowiedzi na to pytanie jest, oczywiście, jej art. 2, stanowiący że 12 listopada 2018 r. jest dniem wolnym od pracy.
Zgodnie z art. 3 Ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. DzU z 2018 r. poz. 1454 – u.c.p.g.), gminy i ich związki zobowiązane są do zorganizowania na swoich terenach, zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa powszechnego i miejscowego, odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych. W tym celu wydają stosowne uchwały, np. regulamin utrzymania czystości i porządku w gminie (związku), w którym obligatoryjnie regulują częstotliwość i sposób pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości oraz z terenów przeznaczonych do użytku publicznego (art. 4 ust. 2 pkt 3 u.c.p.g.). Na podstawie zaś art. 6r ust. 3 u.c.p.g., gmina czy związek międzygminny zobowiązany jest z kolei do podjęcia uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, określającej m.in. szczegółowy sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych i ich zagospodarowania, w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Częstotliwość odbierania odpadów może być zróżnicowana, w zależności od ilości wytwarzanych odpadów i ich rodzajów. Należy jednak pamiętać, że w okresie od kwietnia do października częstotliwość odbierania zmieszanych odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne nie może być rzadsza niż raz na tydzień z budynków wielolokalowych i raz na dwa tygodnie z zabudowy jednorodzinnej. Częstotliwość odbierania zmieszanych odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne może być rzadsza w przypadku gmin wiejskich oraz części wiejskiej gmin miejsko-wiejskich (art. 6r ust. 3b u.c.p.g.).

Te akty prawa miejscowego są podstawą sporządzenia opisu przedmiotu zamówienia na odbiór bądź odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych z terenu zamawiającego. Wykonawcę zaś, z którym podpisuje się umowę o świadczenie ww. usług, zobowiązuje się w umowie m.in. do przestrzegania ww. aktów prawnych i – w większości przypadków – przygotowania harmonogramów odbioru odpadów. Muszą być one zaakceptowane przez zamawiającego i spełniać warunki określone w opisach przedmiotu zamówienia, które np. brzmią następująco:

„Wykonawca zobowiązany jest do opracowania harmonogramu odbierania odpadów, z uwzględnieniem, iż odbiór odpadów komunalnych nie może następować w dni ustawowo wolne od pracy.
W przypadku gdy ustalony dzień tygodnia dla odbioru odpadów komunalnych wynikający z cyklu tygodniowego przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, Wykonawca zapewni odbiór odpadów komunalnych w następnym dniu nie będącym dniem ustawowo wolnym od pracy”1.

Co więcej, coraz częściej zamawiający wymagają przygotowania kalendarza z harmonogramem odbioru odpadów komunalnych, ulotek itp. oraz ich dostarczenia przed wykonywaniem usługi właścicielom nieruchomości objętych systemem.Gminy i związki międzygminne winny zatem przeanalizować swoje zapisy prawa miejscowego, regulacje zawartych umów i przekazane właścicielom nieruchomości harmonogramy odbioru odpadów komunalnych, by ustalić skalę powstałego problemu. Na pytanie bowiem, jak rozwiązać sytuacje, z którymi mogą się zmierzyć gminy i związki międzygminne, jednej odpowiedzi nie znajdziemy.

Należy przy tym pamiętać, że w najgorszym przypadku może dojść do sytuacji, że właściciele nieruchomości, którym odbiór odpadów przypadał na 12 listopada 2018r., skorzystają z art. 6s u.c.p.g., który stanowi, że w przypadku, gdy gmina nie realizuje obowiązku odbierania odpadów komunalnych, właściciel nieruchomości jest obowiązany do przekazania odpadów komunalnych, na koszt gminy, podmiotowi odbierającemu odpady komunalne wpisanemu do rejestru działalności regulowanej.

Nieodebranie odpadów w ustalonym dniu może stanowić naruszenie ww. przepisów o minimalnej częstotliwości zaakceptowanej przez służby sanitarne, a to w przypadku, gdy termin odbioru odpadów komunalnych dla danego właściciela w harmonogramie ustalono w ostatnim dniu, spełniającym kryterium częstotliwości. Nie wiadomo też, jak w takich sytuacjach poradzą sobie wykonawcy, którzy nie będą mieli możliwości odbioru odpadów komunalnych następnego dnia, z tej prostej przyczyny, iż zgodnie z harmonogramem, zaplanowana będzie już inna „trasówka”. Jak wynika z praktyki, zmiana harmonogramu nie jest prostą sprawą, zwłaszcza gdy zapisano w umowach z wykonawcą obowiązki uzgodnienia tego faktu z zamawiającym i – co najważniejsze – uprzedniego powiadomienia właścicieli nieruchomości uwzględnionych w zmienionym harmonogramie.

Przedsiębiorca przed wyborem „mniejszego zła”

Sytuacja jest trudna, a przedsiębiorca staje przed wyborem „mniejszego zła”. Pojawia się zatem pytanie, które przepisy lepiej złamać– te z wprowadzanej w pośpiechu ustawy, czy wynikające z umowy obwarowanej karami umownymi za brak świadczenia usługi w terminie? Czy należy i ewentualnie na jakiej podstawie można zmienić zapisy umów zawartych w trybie zamówień publicznych, jeśli nie przewidziano tych zmian w postaci jednoznacznych postanowień umownych, które określają ich zakres, w szczególności możliwość zmiany wysokości wynagrodzenia wykonawcy i charakter oraz warunki wprowadzenia zmian (art. 144 ust. 1 pkt 1) Ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (t.j. DzU z 2018 r. poz. 1986, z późn. zm.). A może uznać te zmiany za nieistotne?

Poza tymi problemami na zupełnym marginesie, acz warte zauważenia, pozostają procedury organów określających wysokość opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, przy których to stosowaniu, np. przy liczeniu terminów, nie wlicza się dni ustawowo wolnych od pracy. Wydłużeniu ulegną więc niektóre postępowania w tym przedmiocie, w których uprzednio wyznaczono i powiadomiono strony czy świadków o przesłuchaniu bądź o oględzinach itd.

Wszystko to rodzić będzie kolejne koszty po stronie organów i prawdopodobnie frustrację po stronie właścicieli nieruchomości.
Wydaje się, że racjonalny ustawodawca winien wziąć pod uwagę powyżej przedstawiony wycinek problemów mogących powstać w związku z niespodziewanym przyjęciem ustawy o ustanowieniu Święta Narodowego z okazji Setnej Rocznicy Odzyskania Niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, która ma wejść w życie z dniem następnym po jej ogłoszeniu.

Źródło:

  1. Zapis z zał. nr 1 do SIWZ Związku Międzygminnego EKO-PRZYSZŁOŚĆ w Nowej Soli na zadanie „Świadczenie usług odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach Gmin Związku Międzygminnego źródło „Eko-Przyszłość” dostęp 27.10.2018 g. 8:41).

Anna Ossowska, radca prawny, Kancelaria Radców Prawnych K. Materna, A. Ossowska Sp. p. w Poznaniu

fot. na otwarcie sozosfera.pl

Anna Ossowska

Anna Ossowska

radca prawny, od 2003 r. partner Kancelarii Radców Prawnych K. Materna, A. Ossowska Sp. p. w Poznaniu, zajmującej się od wielu lat obsługą podmiotów gospodarczych i organów samorządu gminnego – zwłaszcza związków międzygminnych, w szczególności w zakresie gospodarki odpadami komunalnymi.
http://www.materna-ossowska.pl/

partner portalu

reklama

reklama

reklama

reklama

 

reklama

partner medialny

partner medialny