w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym

Gospodarka odpadami w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym

Komisja Europejska (KE) Przedstawicielstwo w Polsce poinformowała, że państwa członkowskie Unii Europejskiej (UE) przyjęły wczoraj pakiet ambitnych środków, które mają dostosować unijne przepisy dotyczące gospodarowania odpadami do wymogów przyszłości.

Środki te mają mieścić się w ramach szerszej unijnej polityki dotyczącej gospodarki o obiegu zamkniętym.

Nowe przepisy – powstałe w oparciu o wniosek Komisji przedstawiony w grudniu 2015 r. w ramach pakietu dotyczącego gospodarki o obiegu zamkniętym – pomogą zapobiegać powstawaniu odpadów oraz, gdy nie jest to możliwe, znacznie zintensyfikować recykling odpadów komunalnych i opakowaniowych – zapewnia KE. Dzięki tym przepisom stopniowo ograniczane będzie składowanie odpadów, a wspierane będzie wykorzystanie instrumentów ekonomicznych, takich jak systemy rozszerzonej odpowiedzialności producenta.

Jak wskazuje KE, nowe przepisy zwiększają rolę „hierarchii postępowania z odpadami”, tj. nakłada na państwa członkowskie wymóg wprowadzania konkretnych środków i priorytetowego traktowania działań w zakresie zapobiegania, ponownego użycia i recyklingu, przedkładając je nad składowanie i spalanie, a tym samym urzeczywistniając gospodarkę o obiegu zamkniętym.

– Ostateczne zatwierdzenie przez Radę nowych przepisów UE dotyczących odpadów stanowi ważny etap dla rozwoju gospodarki o obiegu zamkniętym w Europie. Nowe wartości docelowe w zakresie recyklingu i składowania wyznaczają wiarygodną i ambitną drogę do lepszego gospodarowania odpadami w Europe. Naszym głównym zadaniem jest teraz zapewnienie, by obietnice zawarte w tym pakiecie dotyczącym odpadów, zostały zrealizowane w praktyce. Komisja zrobi wszystko, co w jej mocy, aby wspierać państwa członkowskie we wdrażaniu nowych przepisów – komentuje Karmenu Vella, komisarz ds. środowiska, polityki morskiej i rybołówstwa.

Przepisy unijne w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym

Pierwotnie Komisja przedstawiła propozycje nowych przepisów w zakresie odpadów w 2014 r. Zostały one jednak wycofane i zastąpione w grudniu 2015 r. – w ramach planu działania Komisji Junckera na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym – lepiej zaprojektowanymi i bardziej ambitnymi wnioskami zakładającymi bardziej zamknięty obieg. Wnioski te zostały następnie przyjęte i są obecnie częścią zbioru przepisów UE – informuje KE.

Jednocześnie Komisja Europejska podkreśla, że przyjęte wczoraj nowe przepisy są najbardziej nowoczesnym na świecie ustawodawstwem w dziedzinie odpadów, a Unia Europejska jest przykładem dla innych krajów.

Według przyjętych przepisów zmieniły się wielkości docelowe w zakresie recyklingu odpadów komunalnych. Zgodnie z nimi do 2025 r. recyklingowi powinno zostać poddane 55% odpadów komunalnych, w roku 2030 poziom ten ma sięgnąć 60%, a pięć lat później, tj. w roku 2035 recyklingiem powinno być objęte 65% odpadów komunalnych.
Komisja Europejska wskazuje także, iż bardziej rygorystyczne zasady obliczania współczynników recyklingu przyczynią się do lepszego monitorowania rzeczywistych postępów w realizacji gospodarki o obiegu zamkniętym.

Wyznaczone zostały nowe wartości docelowe dla recyklingu odpadów opakowaniowych – prezentuje poniższa tabela.

Tab. Nowe wartości docelowe dla recyklingu odpadów opakowaniowych

Rodzaj opakowań Do 2025 r. Do 2030 r.
Wszystkie opakowania 65 % 70 %
Tworzywa sztuczne 50 % 55 %
Drewno 25 % 30 %
Metale żelazne 70 % 80 %
Aluminium 50 % 60 %
Szkło 70 % 75 %
Papier i tektura 75 % 85 %

Selektywne zbieranie i ograniczanie składowania

W oparciu o istniejący obowiązek selektywnego zbierania papieru i tektury, szkła, metali i tworzyw sztucznych, nowe przepisy dotyczące selektywnego zbierania przyczynią się do poprawy jakości surowców wtórnych i ich lepszego wykorzystania – przekonuje KE. Ponadto do 2022 r. selektywnie będą musiały być zbierane odpady niebezpieczne pochodzące z gospodarstw domowych, do 2023 r. – bioodpady, a do 2025 r. – materiały włókiennicze.

Komisja Europejska zaznacza, że w gospodarce o obiegu zamkniętym składowanie odpadów nie ma sensu, a w dodatku może powodować zanieczyszczenie wody, gleby i powietrza. Dlatego do 2035 r. ilość składowanych odpadów komunalnych musi zostać zredukowana do najwyżej 10% całkowitej ilości wytwarzanych odpadów komunalnych.

Warto przy tym zwrócić uwagę, że w ciągu ostatnich 20 lat wiele państw członkowskich, zgodnie z unijną hierarchią postępowania z odpadami, stopniowo poprawiało swoje wyniki na tym polu. W 1995 r. w UE składowanych było średnio 64% odpadów komunalnych. W 2000 r. ta wartość spadła do 55%, a średni współczynnik recyklingu wyniósł 25%. W 2016 r. składowanie odpadów pochodzących z gospodarstw domowych w całej UE spadło do 24%, a współczynnik recyklingu wzrósł do 46%. Nadal jednak w poszczególnych krajach UE występują problemy i duże różnice. W 2016 r. dziesięć państw członkowskich nadal składowało ponad 50% odpadów z gospodarstw domowych, a sześć z nich spalało minimum 40% odpadów.

Ekonomiczne zachęty i rozszerzona odpowiedzialność producenta

W nowych przepisach przewidziano większe wykorzystanie instrumentów ekonomicznych i innych środków mających na celu stosowanie hierarchii postępowania z odpadami. Istotną rolę w tej fazie przejściowej przyznano producentom przez uczynienie ich odpowiedzialnymi za swoje produkty, gdy te stają się odpadami. Nowe wymagania dotyczące systemów rozszerzonej odpowiedzialności producenta doprowadzić mają do poprawy ich funkcjonowania i zarządzania. Ponadto do 2024 r. muszą zostać ustanowione obowiązkowe systemy rozszerzonej odpowiedzialności producenta w odniesieniu do wszystkich opakowań.

W nowym prawie szczególny nacisk kładzie się na zapobieganie powstawaniu odpadów i wprowadza istotne cele w odniesieniu do marnotrawienia żywności i odpadów morskich, aby przyczynić się do osiągnięcia wyznaczonych przez ONZ celów zrównoważonego rozwoju w tych obszarach.

Nowe przepisy wejdą w życie 20 dni po ich opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Na podstawie informacji nadesłanej przez KE

fot. sozosfera.pl

reklama

reklama

partner portalu

reklama

reklama

reklama

reklama

reklama

 

reklama

partner merytoryczny