Naturalne ekosystemy w parkach narodowych będą chronione jeszcze lepiej – podkreśla Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).
Kolejne wykupy gruntów prywatnych, które przeprowadzą Wigierski Park Narodowy (WiPN), Kampinoski Park Narodowy (KPN), Biebrzański Park Narodowy (BPN), Wielkopolski Park Narodowy (WPN) i Słowiński Park Narodowy (SPN), przyczynią się do ochrony unikalnej roślinności, różnych gatunków zwierząt oraz mniejszych organizmów żywych (mikrobiocenozy).
Na te cele NFOŚiGW przyznał ostatnio pięciu parkom narodowym 12 dotacji na kwotę prawie 1,1 ml zł.
Umowy potwierdzające przekazanie pomocy finansowej podpisała Małgorzata Adamska, dyrektor Departamentu Ochrony Przyrody i Edukacji Ekologicznej NFOŚiGW. Środki będą pochodzić z programu priorytetowego pn. „Ochrona i przywracanie różnorodności biologicznej i krajobrazowej, Część 1) Ochrona obszarów i gatunków cennych przyrodniczo”.
Wigierski Park Narodowy z dotacjami
Dwa projekty w WiPN-ie zostaną dofinansowane przez NFOŚiGW kwotami 52,7 tys. zł oraz 63,2 tys. zł. Obie umowy potwierdzające dofinansowanie sygnował Jarosław Borejszo, dyrektor WiPN-u. Dotacje te umożliwią wykupienie ziemi we wsi Czerwony Krzyż (0,4902 ha) oraz we wsi Maćkowa Ruda (0,41ha). Grunty te znajdują się na obszarze Natura 2000 PLB 200002 „Puszcza Augustowska” oraz PLH 200004 „Ostoja Wigierska”. Ponadto obejmuje je Konwencja Ramsarska.
Jedna z planowanych do wykupu działek znajduje się w pasie ochronnym wyznaczonym dla siedlisk Natura 2000: kompleksu łąk świeżych i wód jeziora Wigry (twardowodne oligo- i mezotroficzne zbiorniki z podwodnymi łąkami ramienic Charetea). Teren ten jest miejscem żerowania takich ptaków, jak: derkacz, trzmielojad, kania czarna, puchacz, błotniak stawowy i orlik krzykliwy (gatunki wymienione w Załączniku I tzw. dyrektywy ptasiej). Obszar przylega bezpośrednio do rzeki Czarna Hańcza.
Z kolei działka we wsi Maćkowa Ruda otoczona jest siedliskami Natura 2000 – torfowiskami wysokimi, torfowiskami zasadowymi (o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk), torfowiskami przejściowymi oraz borem sosnowym bagiennym. Przylega także do Czarnej Hańczy.
Biebrzański Park Narodowy wykupi pięć działek
Za dotacje otrzymane z NFOŚiGW BPN zakupi pięć działek (1,88 ha, 5,4883 ha, 9,5673 ha, 0,81 i ha, 2,97 ha). Dotacje wynoszą odpowiednio: 21,4 tys. zł, 52,7 tys. zł, 94,1 tys. zł, 7,45 tys. zł i 25,511 tys. zł. Suma dotacji to 201 251 zł. Wszystkie umowy potwierdzające przekazanie pomocy finansowej podpisał Andrzej Grygoruk, dyrektor BPN-u. Zaplanowane do wykupu grunty leżą w granicach parku narodowego.
Pozyskanie jednego z nich w miejscowości Olszowa Droga pomoże w ochronie siedliska lęgowego czterech cennych gatunków ptaków: puchacza, żurawia, dzięcioła białogrzbietego i dzięcioła średniego. W innych miejscach ochrona obejmie zagrożone wyginięciem gatunki ptaków, takie jak: wodniczka, orlik grubodzioby, orlik krzykliwy, dubelt, kulik wielki, rycyk, kszyk, derkacz, kropiatka, podróżniczek, błotniak stawowy, bocian czarny, dzięcioł zielonosiwy i dzięcioł białogrzbiety.
Z kolei działka w obrębie Okrasina znajduje się w miejscu występowania 14 cennych gatunków ptaków, m.in. błotniaka stawowego, błotniaka łąkowego, kszyka, derkacza, krwawodzioba i dzięciołów (białogrzbietego, zielonosiwego i średniego). Ponadto na 0,26 ha występuje rzadkie na tym terenie siedlisko naturowe – wydmy śródlądowe z murawami napiaskowymi.
Natomiast zakup terenu w okolicy miejscowości Budy pozwoli ochraniać inne zagrożone wyginięciem gatunki ptaków. Są wśród nich orlik grubodzioby, bocian czarny, bielik, bąk, żuraw i rycyk. Nabycie działek w miejscowości Woźnawieś oraz Wólka Piaseczna będzie krokiem ku ochronie: orlika krzykliwego, derkacza, kszyka, wodniczki, kropiatki, błotniaka stawowego, podróżniczka, bąka, żurawia i krwawodzioba. Opieką zostaną objęte siedliska przyrodnicze, gdzie znajdują się górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak.
Wielkopolski Park Narodowy – wykupy w miejscowości Witobel
Na wykupy położonych w miejscowości Witobel nieruchomości gruntowych o powierzchni 0,1142 ha i 0,1251 ha WPN otrzyma 10,5 tys. zł i 11,353 tys. zł dofinansowania. Całkowite koszty pozyskania gruntów to 23,5 tys. zł i 36,5 tys. zł. Umowy potwierdzające przekazanie pomocy finansowej podpisał Zbigniew Sołtysiński, dyrektor WPN-u.
Działki leżą na terenie obszarów Natura 2000 – „Ostoja Wielkopolska” PLH300010 oraz „Ostoja Rogalińska” PLB300017. Ponadto usytuowane są w regionalnym korytarzu ekologicznym rzeki Samicy i znajdują się w zlewni jeziora Witobelskiego. Obecnie działki mają charakter nieużytków. Inicjatywa wykupów podjęta przez WPN pozwoli na wyeliminowanie zagrożenia nielegalnego zabudowania terenów położonych przy brzegu jeziora Witobelskiego. Zostaną one przeznaczone na cele szeroko rozumianej ochrony przyrody.
Kampinoski Park Narodowy – dwie dotacje
Dwie dotacje zostaną przekazane KPN-owi na wykup dwóch działek w celu rekonstrukcji krajobrazu przyrodniczego (144300 zł oraz 132000 zł). Potwierdza to umowa podpisana przez Mirosława Markowskiego, dyrektora KPN-u. Dotacje pokryją koszty całkowite wykupów.
Zakup gruntu w miejscowości Brzozówka (5,28 ha) pozwoli objąć ochroną występujące tam siedliska tzw. zmiennowilgotne łąki olszewnikowo-trzęślicowe, niżowe łąki użytkowane ekstensywnie oraz łęg olszowo-jesionowy. Pod ścisłą ochroną znajdą się zagrożone gatunki roślin (goździk pyszny, czarcikęsik Kluka) i ptaków (derkacz, dudek, bielik, batalion, kulik wielki, łęczak i przepiórka).
Z kolei pozyskanie prawa własności wobec zabudowanej działki w Roztoce (0,0676 ha) pomoże KPN-owi objąć ochroną występujące na niej siedliska: wydmy śródlądowe z murawami napiaskowymi, niżowe świeże łąki (użytkowane ekstensywnie), a także zagrożone gatunki roślin (np. sasanka łąkowa) i ptaków (derkacz i dudek).
Rozszerzą ochronę cennych zasobów przyrodniczych w Słowińskim Parku Narodowym
Na wykup nieruchomości o powierzchni 26,76 ha położonej we wsi Izbica, leżącej na terenie obszarów Natura 2000 „Ostoja Słowińska” PLH 220023 oraz „Pobrzeże Słowińskie” PLB 220003, NFOŚiGW przekaże SPN-owi dotację w kwocie 483473 zł. Umowę w tej sprawie podpisał Marek Sobocki, dyrektor SPN-u.
Objęty wykupem grunt znajduje się teraz na terenie Światowego Rezerwatu Biosfery UNESCO MAB „Człowiek i Biosfera” oraz na obszarze objętym Konwencją Ramsarską „O obszarach wodno-błotnych mających międzynarodowe znaczenie, zwłaszcza dla środowiska ptaków wodnych”.
Planowane do wykupu tereny położone są pomiędzy ujściem Starej Łeby do jeziora Łebsko na południu oraz ujściem Łeby do jeziora na północy, granicząc od zachodu z wąskim pasem gruntów SPN-u. Znajdują się na niewielkim wyniesieniu stanowiącym naturalny piaszczysto-żwirowy wał brzegowy jeziora Łebsko, porośnięty mozaiką zbiorowisk roślinnych w przekroju od suchych przez wilgotne do szuwarowych. Na obszarze tym występują siedliska Natura 2000: łąki wilgotne z rzędu Molinietalia, murawy napiaskowe z klasy Nardo-Callunetea, murawy ze śmiałkiem darniowym i wrzosem, łąki świeże z rzędu Arrheneteretalia i kwaśna młaka turzycowa.
Ponadto teren ten stanowi miejsce żerowania licznych gatunków znajdujących się na „Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych”. Stwierdzono tam występowanie 22 gatunków ptaków, m.in. derkacza, orlika krzykliwego, trzciniaka, żurawia, trzmielojada, srokosza i gąsiorka, trzech gatunków ssaków z rzędu nietoperzy: mroczka późnego, karlika większego i nocka rudego, a ponadto trzech gatunków gadów i trzech gatunków płazów. Zakup pozwoli SPN-owi na działania z zakresu ochrony czynnej.
Jak zaznacza NFOŚiGW, wykup ten w zasadniczym stopniu będzie spowodowany przyczyną społeczną. Właścicielka nieruchomości, mieszkająca obecnie w Holandii, swoją prośbę o nabycie gruntu uzasadniła ciężką sytuacją życiową wynikającą ze stanu zdrowia i konieczności pozyskania środków na leczenie i specjalistyczną opiekę. Trudna sytuacja życiowa została potwierdzona przez Wójta Gminy Główczyce na podstawie dostarczonej dokumentacji medycznej. Koszt całkowity wykupu wyniesie 537193 zł.
Przy okazji podjęcia przedsięwzięcia SPN poinformował, że od wielu lat nasila się proces przeznaczania prywatnych gruntów rolnych, położonych na terenie Parku, pod zabudowę. W przypadku wspomnianych wyżej działek w przeszłości były czynione starania, aby zlokalizować tam ośrodek wczasowy i marinę żeglarską. Według oceny SPN, jest to ostatni moment, kiedy nieruchomość jest do nabycia w całości na korzystnych warunkach cenowych – tak, aby skutecznie ochronić ten ważny przyrodniczo teren.
Bez wywłaszczenia, na zasadach rynkowych
Opisane wyżej 12 wykupów w parkach narodowych, dotowanych przez NFOŚiGW, nie ma charakteru wywłaszczania. Ich realizacja następuje według cen rynkowych – podkreśla Fundusz.
Na podstawie informacji nadesłanej przez NFOŚiGW
fot. sozosfera.pl
