Pracownia Ekotechnologii

Laboratorium biogazowe Pracowni Ekotechnologii w europejskiej czołówce

Znajdująca się w Instytucie Inżynierii Biosystemów Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu Pracownia Ekotechnologii została zaliczona do europejskiej czołówki laboratoriów.

W ubiegłym roku Pracownia Ekotechnologii przystąpiła do europejskiego testu jakości badań wydajności biogazowych „Proficiency Test Biogas 2017”. Test wykazał, że badania parametrów substratów przeznaczonych do fermentacji oraz wyniki produkcji biogazu i jego składu prowadzone w Pracowni Ekotechnologii mieszczą się w gronie najlepszych laboratoriów europejskich.

Pracownia Ekotechnologii poddana testowi

Test, któremu poddała się Pracownia Ekotechnologii, prowadzony był przez niemieckie instytucje: KTBL oraz VDLUFA. Wśród uczestników, którzy poddali się testom znalazły się prestiżowe instytucje naukowe, m.in. Leibnitz-Institut ATB z Poczdamu, Instytut Fraunhofer z Oberhausen, Uniwersytet Techniczny z Monachium, Uniwersytet Hohenheim, Uniwersytet Kiloński, Uniwersytet w Lozannie, DBFZ w Lipsku. Testowi poddały się też znane firmy z branży biogazowej m.in. MT Energie z Zeven, BTN z Nordhausen, Atres z Monachium, OWS z Gandawy, Schmack z Schwandorf, Weltec z Vechty.

Pracownia Ekotechnologii działająca w ramach Instytutu Inżynierii Biosystemów Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu to największe w kraju laboratorium biogazowe. Mamy w nim blisko 250 różnego rodzaju biofermentorów – stwierdza dr hab. inż. Jacek Dach, prof. nadzw., kierownik Pracowni.

Test polegał na przesłaniu przez laboratorium KTBL do uczestników próbek różnych substratów (próbki były zakodowane – czyli nieznanego pochodzenia dla laboratoriów biorących udział w teście). Laboratoria musiały przeprowadzić analizę parametrów fizykochemicznych tychże substratów (sucha masa, sucha masa organiczna, popiół), a następnie przebadać je w procesie fermentacji pod względem wydajności biogazowej i składu biogazu (zwłaszcza zawartości metanu). Po skończonych badaniach należało przesłać uzyskane wyniki w zakodowanej kopercie do KTBL. W ten sposób niemożliwe było dokonanie zbyt wczesnej identyfikacji laboratoriów przesyłających wyniki.

Badania biogazowe ważne dla rynku

Liczący 86 stron raport końcowy z testu wykazał, że badania parametrów substratów przeznaczonych do fermentacji oraz wyniki produkcji biogazu i jego składu prowadzone w Pracowni Ekotechnologii mieszczą się w gronie najlepszych laboratoriów europejskich. – Jest to bardzo ważne dla badań biogazowych prowadzonych na Uniwersytecie Przyrodniczym w Poznaniu. Należy bowiem podkreślić, że o ile tematyka biogazu staje się w Polsce w ostatnich latach coraz bardziej popularna, o tyle znaczna liczba badań realizowana jest w sposób niedbały, czasem wręcz nierzetelny – co skutkuje oderwanymi od rzeczywistości wynikami jak np. zawartość metanu w biogazie z kiszonki z kukurydzy na poziomie 65% czy też wynikami z fermentacji typowej biomasy roślinnej z zawartością metanu ponad 70% – podkreśla Jacek Dach.

Dla inwestorów korzystających z takich błędnych wyników badań przy planowaniu budowy biogazowni jest to bardzo niebezpieczna sytuacja bowiem może okazać się, że wielkość zbudowanej instalacji będzie się miała nijak do wartości energetycznej dostępnych substratów. Tymczasem o ile nie jest zbyt dużym problemem niedoszacowanie wartości energetycznej substratów (po prostu będzie się ich zużywać mniej), o tle w wypadku przeszacowania ich wydajności fermentacyjnej mogą wystąpić bardzo duże braki substratów, a w gorszej wersji – może nastąpić zablokowanie części pojemności czynnej fermentora przez mało wydajny substrat i w konsekwencji instalacja może w rzeczywistości nigdy nie osiągnąć zakładanej wydajności. Tak to jest w przypadku jednej z biogazowni znajdującej się pod opieką biotechnologiczną Pracowni Ekotechnologii, która choć posiada moc teoretyczną 1 MWe, to z uwagi na przeszacowanie wydajności stale dostępnych substratów (zwłaszcza obornika) i ograniczoną pojemność komór fermentacyjnych nie jest w stanie osiągnąć realnie zakładanej mocy – dodaje kierownik Pracowni.

Badania biogazowe w oparciu o niemieckie standardy

Warto zauważyć, że z uwagi na to, że w Europie najstarszym i dominującym rynkiem biogazowym są Niemcy, Pracownia Ekotechnologii w badaniach biogazowych posługuje się również metodyką niemiecką (DIN 38414/S8 oraz VDI 4630), z niewielkimi modyfikacjami poprawiającymi dokładność pomiarów. – Ułatwieniem dla stosowania takich standardów są również bardzo bliskie kontakty pracowników Instytutu Inżynierii Biosystemów Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu z czołowymi jednostkami naukowymi w branży biogazu w Niemczech – podkreśla prof. Jacek Dach, jedyny Polak w radzie naukowej DBFZ w Lipsku. Warto dodać, że DBFZ to instytucja, która z ramienia federalnego ministerstwa rolnictwa w Berlinie nadzoruje cały niemiecki rynek biogazowy oraz prowadzi zaawansowane badania nad rozwojem nowych technologii, a także substratów i ich przetwarzania w celu zwiększenia efektywności fermentacji.

Szczególne zasługi w przeprowadzeniu testu należą się dr. Andrzejowi Lewickiemu z Pracowni Ekotechnologii, który był personalnie odpowiedzialny za realizację poszczególnych etapów analiz oraz podsumowanie wyników – dodaje kierownik Pracowni.

Na podstawie informacji nadesłanej przez Pracownię Ekotechnologii

fot. Pracownia Ekotechnologii

reklama