nielegalny demontaż pojazdów

Nielegalny demontaż pojazdów

Zasady postępowania z pojazdami wycofanymi z eksploatacji określa Ustawa z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (t.j. DzU z 2016 r., poz. 803) oraz przepisy wykonawcze do niej.

W tym akcie prawnym wskazano nie tylko zasady legalnej działalności związanej z recyklingiem pojazdów, ale również normy sankcyjne dotyczące bezprawnej działalności w tym obszarze.

Walka z „szarą strefą” w sferze gospodarki odpadami

Nielegalna rozbiórka pojazdów wycofanych z eksploatacji, tzw. wraków, należy do zakresu „szarej strefy”. Zaliczymy do niej także bezprawne działania w obszarze np. odzysku i recyklingu odpadów opakowań szklanych, przetwarzania odpadów komunalnych, zbieraniu bądź magazynowaniu odpadów niebezpiecznych, wypełnianiu wyrobisk pokopalnianych, byłych żwirowni, cegielni, hut itp. W ramach tzw. szarej strefy w obszarze gospodarki odpadami ujmowane są również nielegalne działania w zakresie rekultywacji terenów odpadami, postępowania z komunalnymi osadami ściekowymi czy odpadami medycznymi, a także gospodarowaniu odpadami zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego i inne.

Jednym z priorytetowych zadań Inspekcji Ochrony Środowiska staje się walka z „szarą strefą” w sferze gospodarki odpadami. Działa ona w oparciu o ustawę o Inspekcji Ochrony Środowiska. Struktura tego organu obejmuje Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (jako urząd centralny), a na poziomie poszczególnych regionów działają wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska (WIOŚ).

Wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska działając w terenie, znajdują się na pierwszej linii ognia walki z „szarą strefą”. W tym obszarze pracownicy WIOŚ-ów są wspierani przez Policję. Często podstawą podjęcia działań są zgłoszenia do Inspekcji o miejscach nielegalnej rozbiórki pojazdów, tzw. dziuplach.

Konsekwencją ustalenia w trakcie kontroli nielegalnego demontażu jest podjęcie działań pokontrolnych przez WIOŚ. Ich podstawą jest art. 53a ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, który stanowi:

„Kto poza stacją demontażu dokonuje:

  1. usunięcia z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów,
  2. wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia,
  3. wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu

– podlega karze pieniężnej od 10 000 do 300 000 zł”.

Wspomniane kary wymierza, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor ochrony środowiska. Przy ustalaniu ich wysokości powinien on uwzględnić stopień szkodliwości czynu, w szczególności zakres naruszeń, ilość odpadów, rodzaj stwarzanego zagrożenia dla środowiska oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów o odpadach. Decyzja administracyjna wymierzająca karę musi zawierać wszystkie elementy wskazane w art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Kara za nielegalny demontaż pojazdów

Pomorski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (PWIOŚ) od początku tego roku prowadził kilkanaście spraw dotyczących nielegalnego demontażu pojazdów.
Przykładem kontroli, która zakończyła się wymierzeniem kar, jest działalność prowadzona w jednej z miejscowości powiatu bytowskiego. Co prawda, w czasie wykonywania czynności kontrolnych nie stwierdzono prowadzenia prac polegających na wymontowywaniu przedmiotów wyposażenia czy części, które nadają się do dalszego wykorzystania lub elementów nadających się do odzysku lub recyklingu, niemniej jednak zgromadzony materiał dowodowy, w ocenie PWIOŚ-a, nie pozostawiał wątpliwości co do prowadzenia nielegalnego demontażu pojazdów.

W toku kontroli ustalono, że na kilku sąsiadujących ze sobą działkach, użytkowanych przez przedsiębiorcę prowadzącego komis samochodowy w tej miejscowości oraz dzierżawcę niebędącego przedsiębiorcą, znajduje się, oprócz poukładanych, pogrupowanych używanych części samochodowych (m.in. silników, skrzyń biegów, elementów przedniego i tylnego zawieszenia, drzwi, klap i zderzaków oraz chłodnic), ok. 200 częściowo zdemontowanych pojazdów oraz odpady pochodzące z demontażu pojazdów. Większość z pojazdów pozbawiona była kół, drzwi, zderzaków, klap przednich lub tylnych oraz wypełniona była wrzuconymi bezładnie odpadami pochodzącymi z demontażu. Żaden z wraków nie posiadał silnika, akumulatora ani innych elementów układu napędowego. Ponadto na kontrolowanym terenie na powierzchni nieutwardzonej znajdowały się różnego rodzaju odpady pochodzące z pojazdów, w tym kable, koła, felgi, opony, odpady z tworzyw sztucznych, szkła i metali.

Kontrolowany przedsiębiorca zaprzeczył, aby prowadzona przez niego działalność polegała na wymontowywaniu elementów z pojazdów, za to oświadczył, że sprzedaje używane części samochodowe, zakupione w formie dostarczanych mu zestawów. Natomiast kontrolowany dzierżawca wyjaśnił, że wszystkie sprowadzone na teren dzierżawionych przez niego działek pojazdy lub elementy pojazdów nabył w celach zarobkowych i miał zamiar je sprzedać jako części. Ustalony stan faktyczny oraz ocena zgromadzonego materiału dowodowego, w tym wykonana podczas kontroli dokumentacja fotograficzna, potwierdza w obu przypadkach fakt prowadzenia demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, co skutkowało wymierzeniem obu kontrolowanym kar w łącznej wysokości 125 tys. zł.

Inspekcja Ochrony Środowiska podejmuje działania związane ze zwalczaniem „szarej strefy” w zakresie ochrony środowiska. Ich efektem jest karanie podmiotów, które prowadzą nielegalny demontaż pojazdów. Nierzadko są to sprawy trudne, ponieważ strony odwołują się od wydanych decyzji karnych. Organem drugiej instancji w tych postępowaniach jest Główny Inspektor Ochrony Środowiska, który rozstrzyga te sprawy.

fot. pixabay.com

Radosław Rzepecki

Radosław Rzepecki

p.o. Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, Gdańsk
e-mail: sekr@gdansk.wios.gov.pl

reklama

partner portalu

reklama